کارت سوخت نمی تواند در کنترل قاچاق سیستماتیک کارآمد باشد!

یک کارشناس بازار سوخت معتقد است، با توجه به ناکارآمدی نظام توزیع سوخت و حجم بالای قاچاق سوخت، این امکان وجود دارد که بنزین بصورت سیستماتیک قاچاق شود.

به گزارش پایگاه خبری رسمی جوان خودرو؛

محمدرضا مهران جلیل کارشناس بازار سوخت کشور درگفتگو با خبرنگار جوان خودرو در خصوص کمبود بنزین بویژه در شهرهای شمالی کشور که در ماه گذشته اتفاق افتاد گفت: شرکت ملی پخش فرآورده های نفتی در اوایل فصل تابستان طی اطلاعیه ای اعلام کرد برای تامین بنزین مورد نیاز کشور، تولید بنزین سوپر را  تا اطلاع ثانوی متوقف و بجای آن تولید بنزین یورو 4 با کیفیت بالا را در دستور کار قرار خواهد داد  تا از این طریق بتواند نیاز سفرهای تابستانی را تامین نماید.  همین اقدام موجب شد مردم و حتی برخی ازدستگاههای امداد رسانی سرگردان بدنبال بنزین سوپر باشند.

وی افزود: عدم عرضه بنزین سوپر موجب شد تا تعداد قابل توجهی از دیسپنسرهای توزیع سوخت و سکوهای سوختگیری بلا استفاده شوند و عملا بخشی از سرمایه گذاری جایگاهداران و ظرفیت توزیع  سوخت در جایگاههای کشور از مدار سرویس دهی خارج گردید . ایجاد صف های طولانی و سر درگمی مراجعه کنندگان به پمپ بنزین ها  این شایعه را در جامعه قوت بخشید عرضه بنزین با کمبود  و مشکل جدی مواجه شده است .

این کارشناس بازار سوخت با اشاره به اینکه همه مراجعه کنندگان  به جایگاه ها مخزن خودروی خود را بصورت کامل پر نمی کنند اظهار داشت: بسیاری از خودروهایی که به جایگاه وارد می شوند حتی کمتر از 10 لیتر سوخت گیری می کنند و طبق برخی آمارها میانگین هر بار سوختیگیری بنزین در سال گذشته برای هر خودرو حدود 23 لیتر بوده است.

وی ادامه داد: برای بررسی افزایش مصرف سوخت در سال 97  ابتدا میباست بدانیم بر اساس آمارهای رسمی، میانگین مصرف روزانه بنزین در کشور در سال95 حدود 74 میلیون لیتر بوده است، با توجه به رشد 14 درصدی  تولید خودرو در سال 96 مصرف روزانه بنزین در سال 96 به حدود 80 میلیون لیتر رسید یعنی حدود 8 درصد مصرف بنزین رشد داشته است اما بر اساس آمارهای وزارت صمت در 4 ماهه نخست سال 97 میزان تولید خودرو نسبت به دوره مشابه سال 96 حدود 3 درصد کاهش نشان می دهد، بنابراین با یک حساب ساده میتوان انتظار داشت مصرف بنزین نسبت به سال قبل نمی بایست رشد قابل توجهی داشته باشد، اما آماری که ارائه می شود حاکی از رشد میانگین مصرف روزانه بنزین می باشد و سوال اینجاست که دلایل  رشد مصرف بنزین چیست آیا جز خودروها و استفاده برخی صنایع محل مصرف دیگری سراغ داریم؟؟  اختلاف آمار اعلامی و رشد مورد انتظار که رقم کمی هم نیست کجا می رود؟

 

مهران جلیل گفت: در روزهای اخیر برخی از مسئولین عنوان می کنند که روزانه چند میلیون لیتر بنزین از کشورقاچاق می شود ولی نمی گویند که این حجم بنزین نمیتواند از طریق نازلهای جایگاهها قاچاق شود و عده ای هم برای انحراف افکار عمومی بحث کارت سوخت و خرید و فروش آن را مطرح میکنند. بارها عنوان شده است که کارت سوخت میتواند در کنترل مصرف موثر باشد نه در کنترل قاچاق، آن هم از نوع سیستماتیک!!!

وی تصریح کرد: مگرمیشود این حجم چند میلیون لیتری بصورت روزانه از طریق نازل جایگاه ها توسط قاچاقچیان خارج شود. در حال حاضر جایگاهداران حتی اجازه ندارند در ظروف 20 لیتری به مردم بنزین بفروشند و بازرسان شرکت ملی پخش بصورت شبانه روزی در حال کنترل مبادی عرضه هستند و اگر جایگاهداری حتی یک ظرف 20 لیتری به مردم بنزین بدهد برابر مقررات جریمه خواهد شد، پس چطور میشود تصور کرد با چنین روشهای کنترلی باز هم قاچاق سوخت از طریق جایگاهها رقم می خورد.

این کرشناس بازار سوخت در پاسخ به این سوال که چگونه انجام می شود عنوان کرد: جواب این سوال را باید در خارج از جایگاههای سوخت جستجو کرد جایی که هنوز بنزین در مخازن زیر زمینی جایگاهها تخلیه نشده است و باید دید بنزین هایی که به مقصد جایگاهها از انبارهای نفت خارج میشوند و هرگز در جایگاهها تخلیه نمیشوند چطور و چگونه از دید بازرسان پنهان میماند و به کدام مقاصد حمل میشوند و سوال مهمتر اینکه چگونه میتوان براحتی آن را از کشور خارج کرد با این پیش فرض که حتی  بنزین مصرفی در باک خودروهای شخصی که قصد خروج از مرزهای زمینی کشور را دارند  توسط گمرکات کنترل میشود.

مهران جلیل با بیان اینکه قاچاق سوخت بسیار اغوا کننده است گفت:  بنزین ارزان در ایران و اختلاف 13 برابری آن با قیمت سوخت در کشورهای همسایه، سودجویان و انحصار طلبان را ترغیب مینماید تا  در همه سطوح و به هر روشی، اجزای سیستم توزیع سوخت در کشور را تشویق به همکاری نمایند و بدلیل عدم امکان آزاد سازی قیمتهای سوخت، دولت به اجبار تامین و توزیع سوخت را در انحصار خود قرار داده است و همین امر امکان فساد و استفاده از رانت را فراهم میسازد و در نتیجه ممکن است به صورت سیستماتیک  یا نیمه سیستماتیک سوخت از کشور قاچاق شود.

وی در پایان تاکید کرد:. نظام توزیع سوخت در کشور ناکارآمد است و بدنه سنگین و فرتوت شرکت ملی پخش بجای تسهیل در برون سپاری و تشویق بخش خصوصی، بصورت مداوم درحال تدوین قوانین و مقررات دست و پاگیری است تا انحصار طلبی این شرکت را دو چندان نماید این مقررات بگونه ای طراحی میشوند که اگر بخش خصوصی با سرمایه گذاری در بخش توزیع و تامین سوخت سودای تجارت آزاد سوخت را در سر داشته باشد فرار را بر قرار ترجیح دهد.

 

ایساکو تعمیرگاه تخصصی بهنام کرمان موتور آمیکو مدیران خودرو

نظر شما !!